Δύο σύγχρονα(;) παραμύθια του Μίνωα Ευσταθιάδη και του Μιχάλη Μακρόπουλου («Το κουτί των ονείρων» ISBN 9786180346299 και «Ο τρίτος γιος» ISBN 9786188663497)
Νεφέλη Π.

Δεν ξέρω τι μπορεί να είναι αυτό που ώθησε τους δύο καταξιωμένους και αγαπημένους συγγραφείς να επισκεφθούν τον χώρο του παραμυθιού – ίσως η χαρά της συνέργειας με αγαπητά πρόσωπα, αφού ο Μίνως Ευσταθιάδης γράφει το παραμύθι με την κόρη του, Ίριδα, και ο Μιχάλης Μακρόπουλος με τη σύζυγό του, Αναστασία Δεληγιάννη.

Το παραμύθι του Ευσταθιάδη Το κουτί των ονείρων (εκδόσεις Μεταίχμιο, 2025) είναι τω όντι σύγχρονο, μια νέα σύλληψη, που αποτυπώθηκε σε ωραία εικονογραφημένη έκδοση διά χειρός Βασίλη Κουτσογιάννη, ακολουθώντας τις συμβάσεις του παιδικού βιβλίου. Το κοριτσάκι λοιπόν που πρωταγωνιστεί στην ιστορία έχει ένα όνειρο: να πάει στο Παρίσι. Ξέροντας το όνειρο αυτό, οι γονείς του όντως το ταξιδεύουν στην ονειρεμένη του πόλη! Παρά τα θαυμάσια που υπάρχουν στη γαλλική πρωτεύουσα, το κοριτσάκι μαγεύεται από ένα παράξενο μαγαζάκι, ακριβώς απέναντι από το σπίτι όπου διαμένουν φιλοξενούμενοι. Το μαγαζάκι κρύβει όντως ένα μυστήριο, αφού ο ιδιοκτήτης του κατασκευάζει… μαγικά κουτιά! Κουτιά που του παραγγέλνουν και έχουν τη δύναμη να πραγματοποιούν αυτό που απεικονίζουν.

Η μικρή δεν μπόρεσε φυσικά να αντισταθεί στον πειρασμό και παρήγγειλε κι εκείνη ένα τέτοιο κουτί. Ένα κουτί με το άλλο όνειρό της: ένα λευκό σκυλάκι. Επιστρέφοντας από το ταξίδι τους στην Αθήνα, δεν περνάει πολύς καιρός και το κορίτσι βρίσκει πεταμένο στον κάδο των σκουπιδιών ένα κατάμαυρο μικρό γατάκι! Το υιοθετεί χωρίς δεύτερη σκέψη και σύντομα αντιλαμβάνεται ότι το λευκό σκυλάκι που ζήτησε είναι το κατάμαυρο γατάκι που βρήκε. Αυτό που στην ουσία ήθελε ήταν να έχει ένα ζωάκι που θα αγαπά και θα την αγαπάει… και το βρήκε! Το παραμύθι μάς εξηγεί ότι πολλές φορές επιθυμούμε κάτι και ευχόμαστε γι’ αυτό, όμως μπορεί να εκπληρωθεί με αναπάντεχους και μαγικούς τρόπους! Εφόσον το θέλουμε πολύ πάντως, θα βρει έναν τρόπο να εκπληρωθεί!

Διδακτικό είναι και το έτερο παραμύθι, που συγγράφουν ο Μιχάλης Μακρόπουλος και η Αναστασία Δεληγιάννη, Ο τρίτος γιος (εκδόσεις μονόκλ, 2025). Ωστόσο δύσκολα χαρακτηρίζεται σύγχρονο γιατί «πατάει» στιβαρά σε πληθώρα λαϊκών και άλλων παραμυθιών. Αναφέρω ενδεικτικά τον «Ευγνώμονα νεκρό» που απαντάται σε όλο τον ελλαδικό χώρο, την ιστορία του Μισού Ανθρώπου από τη συλλογή του Jean Pio Νεοελληνικά παραμύθια – Contes populaires Grecs, τη «Χηναρού», την ιστορία του ράφτη από το βιβλίο του R. M. Dawkins Modern Greek in Asia Minor, τα γνωστά παραδοσιακά μοτίβα με το πουλί τ’ αηδόνι και το αθάνατο νερό.

Ο τρίτος γιος είναι ο τριτότοκος πρίγκιπας που αποφασίζει να γίνει χασάπης και ταξιδεύει ανά τον κόσμο με συνοδοιπόρο έναν γυμνό άνθρωπο γεμάτο χώμα, σαν ζωντανό νεκρό. Στο μαγικό και διαδαλώδες τους ταξίδι συναντούν δράκους, μισούς ανθρώπους, αηδόνια, φίδια, το αθάνατο νερό καθώς και τη γνωστή ιστορία με τις τρεις δοκιμασίες προκειμένου να μπορέσει ο γιος να παντρευτεί την κόρη του βασιλιά. Όπως τα λαϊκά παραμύθια, έτσι κι αυτό περιέχει πολλά μεταφυσικά στοιχεία και αρκετό σπλάτερ. Αλλά βέβαια, όπως αναφέρεται και στο οπισθόφυλλο του βιβλίου, «ένα παραμύθι δεν είναι ποτέ απλώς παραμύθι. Ό,τι κινεί τα γρανάζια του μαγικού του μηχανισμού είναι πάντα το λεπτό ζύγισμα της παλάντζας ανάμεσα στη ζωή και το θάνατο». Και, φυσικά, το τέλος είναι καλό. Ο τρίτος γιος και η κόρη του βασιλιά ζουν ευτυχισμένοι μαζί με το αηδόνι, επιλέγοντας να κρατήσουν από τη ζωή την απλότητα της αγαπητικής της πλευράς… αυτό κι αν δεν είναι, στις μέρες μας, παραμύθι από μόνο του! Κι από τα πιο σπουδαία!

 

Περισσοτερα αρθρα