Χωράνε η αγωνία, η δυστοπία, η δυστυχία και ο πόνος σε ένα κόμικ; Το είδος έχει αποδείξει περίτρανα πως ναι. Άλλη μια ψηφίδα λοιπόν στη λογοτεχνία της νόσου και της αναπηρίας, το κόμικ Ιστορίες από την αίθουσα αναμονής (που κυκλοφόρησε το 2025 από τις εκδόσεις Μεταίχμιο) ρίχνει φως στην ψυχοσύνθεση των γυναικών που περιμένουν στην αίθουσα αναμονής κάποιου νοσοκομείου για τη χημειο/ακτινο-θεραπεία τους. Μπορεί να φαίνεται παράξενη η εστίαση στην ψυχοσύνθεση και όχι στην υλικότητα της νόσου, ωστόσο είναι κοινή λογική ότι η ψυχολογία ασκεί σημαντική επίδραση στην αντιμετώπιση, ενίοτε και την εξέλιξη, μιας σοβαρής νόσου.

Όταν κάποιος άνθρωπος πάσχει από κάποια νόσο, αυτή τον κάνει να νιώθει απομονωμένος ακόμη και όταν βρίσκεται μεταξύ συνασθενών. Είναι μια περίεργη αίσθηση: εξωθείσαι από τη ροή της κανονικής ζωής, ενώ ξέρεις ότι αυτή συνεχίζεται. Ωστόσο, μια λέξη καμιά φορά αρκεί να σε βγάλει από αυτή την αίσθηση και να σε κάνει μέλος μιας κοινότητας από ανθρώπους κανονικούς, όπως όλους τους άλλους, που είχαν απλώς την ατυχία να τους βρει μια τέτοια νόσος. Τις περισσότερες φορές αυτή εμφανίζεται αιφνιδιαστικά άλλωστε, συνιστώντας μια απρόσμενη, δυσάρεστη ανατροπή από αυτές που σε κάνουν να χάνεις το έδαφος κάτω από τα πόδια σου.

Με ένα «γεια» λοιπόν οι γυναίκες στο κόμικ έρχονται πιο κοντά. Και συζητούν μεταξύ τους για ό,τι τις προβληματίζει στην αίθουσα αναμονής, ενόσω περιμένουν να έρθει η σειρά τους για εξέταση ή θεραπεία. Ορισμένες είναι πιο συμφιλιωμένες με τη νόσο, άλλες λιγότερο. Σχεδόν όλες αναρωτιούνται «γιατί», «γιατί σε μένα». Αλίμονο όμως, σε αυτή την ερώτηση δεν υπάρχει απάντηση… Αντί απάντησης λοιπόν, κραδαίνουν την ελπίδα της ίασης ή έστω της ομαλής εξέλιξης, το κουράγιο και το σθένος που βρίσκουν μέσα τους – γιατί ο άνθρωπος είναι πραγματικά δυνατό ον.

Γυναίκες με μαλλιά, με περούκες, χωρίς μαλλιά, χωρίς φρύδια και βλεφαρίδες ακόμη, με τουρμπάνια και μαντίλια, κυρίως με μάτια ορθάνοιχτα (από την απορία) ή μισόκλειστα (από τον φόβο) και με χέρια απλωμένα, να στηρίξουν η μία την άλλη, να μιλήσουν, να μοιραστούν:

– Βέβαια, όταν έπεσαν τα μαλλιά μου κατάλαβα πραγματικά ότι είμαι άρρωστη.

– Είναι σοκ για μια γυναίκα.

– Τόσο δύσκολο να νιώσεις ωραία μετά.

– Η μικρή μου λέει ότι μοιάζω στον μπαμπά (η γυναίκα που μιλάει δεν έχει καθόλου μαλλιά).

– Μου λένε η πεθερά και η νύφη μου κάτι βλακείες για τα μαλλιά. Εδώ παίζεται η ζωή μου, ποια μαλλιά;

– Ε, θα βάλεις περούκα, θα βάλεις μαντίλι, θα ξαναβγούν. Αλλά είναι ζόρι.

Τέτοιοι είναι οι διάλογοι στο βιβλίο που διαμείβονται ανάμεσα στις επίτηδες αδρά σχεδιασμένες φιγούρες οι οποίες αντιπροσωπεύουν οποιαδήποτε από μας. Τα λόγια τους καταφέρνουν και περνούν τη διάθεση που δημιουργεί στις πάσχουσες η νόσος μέσα από τον φυσικό, ανθρώπινό τους τόνο.

Κάθε ενότητα κλείνει με ασκήσεις/προτεινόμενες δραστηριότητες: «Τι θα ήταν ο/η γιατρός σας άμα ήταν… φρούτο/ ζώο/ χρώμα/ μέρος», «Τι κοινωνικούς ρόλους έχεις κληθεί να αναλάβεις μέχρι σήμερα; Τι άλλαξε με τη διάγνωση;», «Αν μπορούσες να φτιάξεις την ιδανική για σένα αίθουσα αναμονής, πώς θα έμοιαζε; Ζωγράφισε ή γράψε», «Εσύ τι αισθήματα κουκουλώνεις ή εκφράζεις;», «Ώστε θες να κάνεις σεξ;» είναι μερικές από τις ασκήσεις/δραστηριότητες που προσκαλούνται να κάνουν οι αναγνώστες/τριες.

Του κυρίως κόμικ έπονται ορισμένα strip από τα webcomic που δημοσίευσε το Eyes of Light το φθινόπωρο του 2023 στο site του. Το Eyes of Light – Φορέας Τέχνης στην Υγεία παρεμπιπτόντως είναι ένας μη κερδοσκοπικός οργανισμός που ενθαρρύνει ανθρώπους με σοβαρές νόσους, όπως ο καρκίνος, να αντιμετωπίσουν τις προκλήσεις τους με πιο θετική ματιά, μέσα από τη θεραπευτική ενέργεια της καλλιτεχνικής δημιουργίας. Αυτό υλοποιείται μέσα από εργαστήρια και προγράμματα, εκθέσεις και καμπάνιες ευαισθητοποίησης, καθώς και δράσεις που φέρνουν κοντά σύγχρονους καλλιτέχνες με ασθενείς, με στόχο την ενδυνάμωση και την κατάργηση του στίγματος.

Σε αυτό το πλαίσιο, το φθινόπωρο του 2021 το Eyes of Light προσκάλεσε γυναίκες με εμπειρία καρκίνου από όλη την Ελλάδα να μοιραστούν την ιστορία τους και έτσι δημιουργήθηκε το συγκεκριμένο κόμικ: με βάση τις συνεντεύξεις των 25 γυναικών που τελικά επιλέχθηκαν. Τα σχέδια έκανε η Γεωργία Ζάχαρη, απόφοιτος της ΑΣΚΤ με ειδίκευση στο κόμικ, το οποίο ήταν και το θέμα της πτυχιακής της εργασίας. Το συνολικό αποτέλεσμα δεν είναι απλά εξαιρετικό, είναι βοηθητικό για τους πάσχοντες και συγκινητικό-διαφωτιστικό για τους αναγνώστες. Μια πραγματικά αξιοσημείωτη έκδοση!