“Λιποτάχτες” του Γιάννη Θεοδωράκη

Είναι δύσκολο να διαβάσει κάποιος την ποιητική συλλογή του Γιάννη Θεοδωράκη «Λιποτάχτες» και να μην συγκινηθεί. Και αυτό γιατί πέρα από την αναμφισβήτητη ποιητική της αξία, περιλαμβάνει συνθέσεις που μελοποιήθηκαν από τον αδελφό του, τον Μίκη. Το «Δακρυσμένα μάτια» και το «Όμορφη πόλις» είναι έργα που έχουμε αγαπήσει και χιλιοτραγουδήσει, έχουμε ερωτευτεί με αυτά, αλλά […]

“Το νησί των χαμένων δέντρων” της Ελίφ Σαφάκ

Η Ελίφ Σαφάκ είναι βραβευμένη συγγραφέας βρετανοτουρκικής καταγωγής. Ο τίτλος Το νησί των χαμένων δέντρων (εκδόσεις Ψυχογυιός, 2024) είναι μελαγχολικός: προδιαθέτει για μια απώλεια. Στο βιβλίο έπειτα, ακολουθεί μια υφέρπουσα νοσταλγία για κάτι που κάποτε υπήρξε και ήταν όμορφο. Και το βιβλίο ξεκινά στο Λονδίνο, αφήνοντας μια σχισμή στο χρόνο, για να έρθει στην επιφάνεια […]

Ανθούσα ποιητική σύμπραξη (για τη συλλογή “Άνθεα” των Κ. Λιάτζουρα και Μ. Παπαγεωργίου)

Η Κατερίνα Λιάτζουρα και η Μαργαρίτα Παπαγεωργίου, δύο ποιήτριες αλλά και δύο άνθρωποι διαφορετικοί, με ξεχωριστές μνήμες και εμπειρίες, ενώνονται στο βιβλίο «Άνθεα εγχώρια και εξωτικά» (εκδόσεις ΑΩ, 2023). Η σύμπραξη ευοδώνεται, η συνομιλία είναι απολαυστική, το δε «ανθο-λόγιο», με τα υπέροχα σχέδια της εικαστικού Ιουλίας Μιχαλέα, ένα πολυτροπικό έργο τέχνης. Θεματική της συλλογής τα […]

Διαλογικές ποιητικές εμφανίσεις, και άνοιγμα οπτικών. Παράλληλη θεματική εστίαση, με διαμόρφωση ιδιαίτερου προσωπικού ύφους: για τις συλλογές «Με λένε Εύα», «Εμείς, η Αντιγόνη», «Ο καθρέφτης της Περσεφόνης», «Γυναικών τε»

Στην πρόσφατη ποιητική παραγωγή παρουσιάζονται τέσσερις συλλογές, ποιητικές συνθέσεις περισσότερο, οι οποίες οργανώνονται με βάση τον «διάλογο» ανάμεσα στα εκάστοτε ποιητικά υποκείμενα. Κι αν στην ουσία έχουμε παράλληλους μονολόγους, η ποιητική δράση γίνεται κατανοητή μέσα από αυτή την άτυπη συνομιλία. Πολύ εύστοχα η Δέσποινα Καϊτατζή-Χουλιούμη ονομάζει τη δομή αυτή «φωνή» και «αντιφώνηση». Αυτονόητη είναι η […]

“Το μικρό νησί” της Έφης Λαδά

Ένα βιβλίο-έργο τέχνης από εικαστικής άποψης και μια βαθύτατα ποιητική δουλειά από πλευράς περιεχομένου. Το μικρό νησί της Έφης Λαδά (εκδόσεις Παπαδόπουλος, 2024) είναι μια συναρμογή από απίστευτες εικόνες, προσεκτικά μελετημένους καμβάδες που καθένας τους εισάγει τον μικρό (και όχι μόνο) αναγνώστη σε ένα ιδιαίτερα ατμοσφαιρικό περιβάλλον, ποτισμένο στη μελαγχολία, μα απίστευτα ολοκληρωμένο στη λιτότητα […]

Δύο ποιήματα της Μένης Πουρνή για αυτή τη Δευτέρα

CAVA DEI (GRAECI) TYRANNI Μνήμη Γιώργου Σεφέρη Αν γύριζε ξανά ο ποιητής από τις Αραπιές και την απεραντοσύνη της Κομμαγηνής, πάλι εδώ θα σταματούσε. Θ’ ανεβοκατέβαινε ανήσυχος την τσιμεντένια σκάλα σαν κύμα στα βράχια της ακτής, μ’ ένα μισογεμάτο ποτήρι από χυμό λωτού στο σκονισμένο τραπέζι μιας παραθαλάσσιας τρατορίας, κάτω απ’ τη σκιά κάποιας μισόξερης […]

Οι γυναίκες σαν φυλλοβόλα δέντρα (για το βιβλίο “Λεύκες” της Βίκυς Κλεφτογιάννη)

Τα δέντρα είναι παραδείγματα προς μίμηση. Δεν επαναστατούν για τη μοίρα τους. Μένουν ριζωμένα εκεί, ακλόνητα, μέχρι κάποιο εξωτερικό γεγονός (ένας κεραυνός, η πυρκαγιά, μια πλημμύρα, η αρρώστια) να προκαλέσει τον θάνατό τους. Ακόμη όμως και όταν νιώθουν τον κίνδυνο του αφανισμού να τα πλησιάζει, στέκουν εκεί, στη θέση τους, αδιαμαρτύρητα. Γιατί ξέρουν πως θα […]

“Η βιβλιοθήκη των κρυφών ονείρων” της Μιτσίκο Αογιάμα (μτφρ. Α. Τσέλιου)

«Η αξία ενός βιβλίου βρίσκεται περισσότερο στη δική σου ερμηνεία παρά στη δύναμη των λέξεών του».   «Τι ψάχνεις;» ρωτάει απαλά η αινιγματική βιβλιοθηκάριος, όσους απευθύνονται σε αυτήν για να βοηθηθούν για κάποιο βιβλίο. Η Σαγιούρι Κοματσί, η  παράξενη βιβλιοθηκάριος που βρίσκεται πάντοτε καθισμένη πίσω από το γραφείο της απορροφημένη στην κατασκευή φελτ, με την […]

Τάσεις της κριτικής σήμερα και η στάση του στίγμαΛόγου

“Η αιχμηρή κριτική ως συνταγματικό δικαίωμα” είναι ο τίτλος του βιβλίου της Δ.Ν., δικηγόρου Χριστίνας Βρεττού (Αθήνα: Νομική Βιβλιοθήκη, 2014), το οποίο αποτελεί δημοσίευση της διδακτορικής της διατριβής και έφτασε προ ημερών στα χέρια μου. Το ενδιαφέρον μου είναι βέβαια ευνόητο, αν και η κυρία Βρεττού στο βιβλίο της αναφέρεται κατά βάση στον πολιτικό λόγο […]

“Ο πολωνός” του Τζον Μάξγουελ Κούτσι

Ο Τζον Μάξγουελ Κούτσι γεννήθηκε στο Κέιπ Τάουν της Νότιας Αφρικής. Εχει γράψει είκοσι βιβλία και το 2003 τιμήθηκε με το Νόμπελ Λογοτεχνίας. Ο συγγραφέας,  στα 83 του χρόνια πλέον, καταπιάνεται με τη νουβέλα Ο πολωνός (εκδ. Διόπτρα, 2023) που σε πρώτο πλάνο αφορά μια πολύ σύντομη ερωτική ιστορία. Ο Πολωνός πιανίστας Βίτολντ Βαλτσικιέβιτς που […]